Jak skonstruować umowę wdrożeniową dotyczącą oprogramowania AI oraz na jakie elementy szczególnie zwrócić uwagę w swoim kontrakcie?
Pierwszym i podstawowym elementem umowy na wdrożenie systemu AI jest precyzyjne określenie jej przedmiotu, w tym zakresie należy wskazać, czym jest wdrażany system AI jakie funkcje będzie realizował oraz jakie możliwości będzie oferował zamawiającemu. Istotne jest również określenie charakteru systemu, w szczególności tego, czy ma on charakter wspierający, automatyzujący określone procesy czy analityczny.
Wybór modelu infrastruktury AI on-premise i Cloud AI
Kolejnym istotnym elementem umowy wdrożeniowej systemu AI jest określenie infrastruktury, w której rozwiązanie będzie funkcjonowało. Umowa powinna precyzyjnie wskazywać, czy system będzie działał w modelu on-premise czy w modelu Cloud AI.
Wybór modelu wdrożenia powinien być każdorazowo dostosowany do potrzeb biznesowych zamawiającego, charakteru przetwarzanych danych oraz wymagań związanych z bezpieczeństwem i skalowalnością systemu.
Model AI on-premise polega na wdrożeniu systemu sztucznej inteligencji w infrastrukturze należącej do zamawiającego. Oznacza to, że przetwarzanie danych, działanie modeli językowych oraz przechowywanie informacji odbywa się lokalnie na własnych serwerach i w ramach wewnętrznej sieci przedsiębiorstwa. Rozwiązanie to zapewnia większą kontrolę nad danymi, wyższy poziom bezpieczeństwa oraz łatwiejsze dostosowanie do wymogów regulacyjnych, zwłaszcza w przypadku podmiotów przetwarzających dane wrażliwe lub objęte tajemnicą przedsiębiorstwa.
Natomiast model Cloud AI to sztuczna inteligencja działająca w oparciu o infrastrukturę chmurową dostawcy usług. W tym przypadku modele AI oraz wszystkie dane przechowywane są na zdalnych serwerach zarządzanych przez wyspecjalizowanych operatorów chmurowych.
Wybór LLM – Large Language Model
Następną istotną kwestią, która powinna zostać określona w umowie wdrożeniowej, jest wybór modelu językowego (LLM – Large Language Model), stanowiącego podstawę działania systemu sztucznej inteligencji. Umowa powinna wskazywać, jaki typ modelu będzie wykorzystywany, kto odpowiada za jego utrzymanie i aktualizację oraz jakie są jego możliwości i ograniczenia.
LLM-y można podzielić na kilka podstawowych kategorii, są to między innymi:
Modele uniwersalne służące do prowadzenia konwersacji, tworzenia treści czy analizy tekstu -jest to przykładowo najbardziej popularny ChatGPT od OpenAI oraz Claude od Anthropic. Modele wyszukiwawcze łączące możliwości AI z dostępem do aktualnych źródeł informacji oraz modele specjalistyczne dostosowane do poszczególnych branż np.: medycyna czy finanse.
Wybór odpowiedniego modelu językowego powinien być uzależniony od celu wdrożenia oraz oczekiwanych funkcji systemu.
Dostęp serwisowy i wdrożenie systemu
W zależności od rodzaju i modelu systemu AI konieczne jest także precyzyjne określenie zasad dostępu do systemu. W szczególności warto wskazać liczbę użytkowników uprawnionych do korzystania z rozwiązania, poziom oraz intensywność korzystania z systemu, a także ewentualne ograniczenia dotyczące dostępu lub liczby wykonywanych operacji.
Równie ważnym elementem umowy na wdrożenie systemu AI jest szczegółowe określenie etapów wdrożenia oraz zasad świadczenia dostępu serwisowego. Umowa powinna precyzyjnie wskazywać, jakie działania będą realizowane w ramach wdrożenia, a także określać obowiązki stron w zakresie utrzymania i wsparcia technicznego systemu.
Jeżeli system AI wymaga określonej specyfikacji sprzętowej, umowa powinna szczegółowo regulować wymagania dotyczące infrastruktury technicznej, przykładowo takie jak parametry serwerów, moc obliczeniowa, pojemność pamięci, wymagane oprogramowanie czy standardy bezpieczeństwa.
Kluczowe jest także określenie celów dla których zamawiający będzie wykorzystywał system AI oraz uregulowanie kwestii związanych z między innymi z historią działania systemu oraz jego dalszym rozwojem. Umowa powinna określać, czy dany system będzie zapisywał historię zapytań użytkowników oraz wygenerowanych odpowiedzi, a także w jakim celu dane te będą wykorzystywane.
Aktualizacje, wsparcie techniczne i licencja
W szczególności umowa powinna regulować również kwestie związane z aktualizacją systemu, procedurami postępowania w przypadku awarii, czasem reakcji serwisowej oraz sposobem przeprowadzania diagnostyki i usuwania błędów, a także określić w związku z tym zasady ponoszenia odpowiedzialności za usterki sytemu.
W umowie wdrożeniowej systemu AI warto także wskazać typ udzielonej licencji, w większości przypadków będzie to licencja niewyłączna która oznacza, że narzędzie AI może być licencjonowane wielu podmiotom jednocześnie. Ponadto należy określić czas korzystania z licencji oraz wynikające z tego prawa i obowiązki storn.
Pozostałe elementy-które powinna zawierać umowa wdrożeniowa AI
Dodatkowo, szczególnie istotnym elementem umowy na wdrożenie systemu AI jest podkreślenie kwestii praw autorskich do stworzonego modelu oraz innych rezultatów prac wykonawcy. Umowa powinna jednoznacznie wskazywać, której stronie będą przysługiwały prawa autorskie majątkowe do systemu.
Ponadto konieczne jest precyzyjne uregulowanie zasad wynagrodzenia wykonawcy. Umowa powinna określać wysokość wynagrodzenia, terminy płatności oraz wskazywać, jakie elementy składają się na całkowity koszt wdrożenia.
W umowie mogą zostać również przewidziane kary umowne za naruszenie jej postanowień, w szczególności za opóźnienia we wdrożeniu, niewykonanie określonych obowiązków lub naruszenie zasad poufności. Istotne jest także dokładne wskazanie przypadków, w których każda ze stron będzie mogła wypowiedzieć umowę, wraz z określeniem warunków oraz terminów takiego wypowiedzenia.
Podsumowanie
Umowa na wdrożenie systemu AI powinna w sposób precyzyjny regulować zarówno kwestie techniczne, organizacyjne, jak i prawne związane z funkcjonowaniem systemu. Szczegółowe określenie przedmiotu umowy, zasad wdrożenia, odpowiedzialności stron oraz warunków korzystania z systemu pozwala ograniczyć ryzyko sporów i zapewnia większe bezpieczeństwo współpracy.
