Kategorie
aktualności

Pandemia COVID-19 a zwolnienia grupowe

Następstwem pandemii COVID-19 jest lub może być w przyszłości utrata płynności finansowej przez wielu pracodawców. Niemający środków finansowych na prowadzenie działalności gospodarczej w dotychczasowym wymiarze pracodawcy mogą być zmuszeni do likwidacji znacznej liczby stanowisk pracy.

Innymi słowy, skutkiem pandemii koronawirusa mogą być tzw. zwolnienia grupowe. Warunki i tryb przeprowadzenia zwolnień grupowych regulowane są w ustawie o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Na wstępie należy wskazać, że ustawę stosuje się w razie konieczności rozwiązania stosunków pracy przez pracodawcę zatrudniającego co najmniej 20 pracowników (bez znaczenia pozostaje czy pracodawca jest osobą fizyczną, czy jednostką organizacyjną). Ustawa nie znajdzie zatem zastosowania do pracodawców, którzy zatrudniają mniejszą liczbę pracowników.

Zwolnieniem grupowym nazywa się sytuację, w której pracodawca rozwiązuje w drodze wypowiedzenia lub na mocy porozumienia stron, w okresie nieprzekraczającym 30 dni, umowy z co najmniej:

  • 10 pracownikami, jeśli pracodawca zatrudnia mniej niż 100 pracowników;
  • 10% pracowników, jeśli pracodawca zatrudnia co najmniej 100, jednakże mniej niż 300 pracowników;
  • 30 pracownikami, jeśli pracodawca zatrudnia co najmniej 300 lub więcej pracowników;

a przyczyną rozwiązania stosunku pracy jest okoliczność niedotycząca pracowników.

Przyjmuje się (nie bez kontrowersji), że za „przyczyny niedotyczące pracowników” uznać można wszystkie okoliczności niezwiązane z cechami psychofizycznymi i sposobem wywiązywania się przez pracowników z obowiązków pracowniczychMogą to być zatem okoliczności dotyczące pracodawcy, ale nie muszą. Istotnym jest jedynie, by okoliczności te nie dotyczyły pracownika. W świetle powyższego, zmniejszenie działalności lub jej zatrzymanie wskutek pandemii koronawirusa można uznać za przyczynę uprawniającą do przeprowadzenia procedury grupowych zwolnień.

Pracodawca jest obowiązany skonsultować zamiar przeprowadzenia grupowego zwolnienia z zakładowymi organizacjami związkowymi działającymi u tego pracodawcy. Konsultacja polega na pisemnym powiadomieniu zakładowych organizacji związkowych o przyczynach zamierzonego grupowego zwolnienia, liczbie zatrudnionych pracowników i grupach zawodowych, do których oni należą, grupach zawodowych pracowników objętych zamiarem grupowego zwolnienia, okresie, w ciągu którego nastąpi takie zwolnienie, proponowanych kryteriach doboru pracowników do grupowego zwolnienia, kolejności dokonywania zwolnień pracowników, propozycjach rozstrzygnięcia spraw pracowniczych związanych z zamierzonym grupowym zwolnienie, a następnie na zawarciu przez pracodawcę z zakładowymi organizacjami związkowymi porozumienia. Zawarcie tego porozumienia winno nastąpić w terminie 20 dni od pisemnego zawiadomienia organizacji związkowych o zamiarze grupowego zwolnienia.

Jeżeli jednak zawarcie porozumienia nie jest możliwe albo u pracodawcy nie działają zakładowe organizacje związkowe, zasady przeprowadzenia grupowego zwolnienia określa pracodawca w regulaminie, uwzględniając w miarę możliwości pracownicze postulaty.

Nadto, pracodawca jest obowiązany o zamiarze grupowego zwolnienia powiadomić właściwy powiatowy urząd pracy. Następnie, po zawarciu porozumienia z zakładowymi organizacjami związkowymi lub po sporządzeniu regulaminu, pracodawca winien powiadomić właściwy powiatowy urząd pracy o przyjętych ustaleniach dotyczących grupowego zwolnienia.

Wypowiedzenie pracownikowi stosunku pracy w ramach grupowego zwolnienia może nastąpić nie wcześniej niż po dokonaniu przez pracodawcę zawiadomienia właściwego powiatowego urzędu pracy o przyjętych ustaleniach dotyczących grupowego zwolnienia, a rozwiązanie z pracownikiem stosunku pracy – nie wcześniej niż po upływie 30 dni od daty zawiadomienia.

Należy pamiętać, że pracownikowi, w związku z rozwiązaniem stosunku pracy w ramach grupowego zwolnienia, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości:

  • jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 2 lata;
  • dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy od 2 do 8 lat;
  • trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy ponad 8 lat.

Odprawę pieniężną ustala się według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, a wysokość odprawy pieniężnej nie może przekraczać kwoty 15-krotnego minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w dniu rozwiązania stosunku pracy.

Podkreślić należy, że stosowane przez pracodawcę kryteria doboru pracownika do zwolnienia muszą być obiektywne i sprawiedliwe. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, że stosunek pracy części pracowników (kobiet w ciąży, osób w wieku przedemerytalnym) nie może być rozwiązany w ramach zwolnienia grupowego, chyba że przyczyną zwolnienia jest upadłość lub likwidacja pracodawcy. Takim pracownikom może jedynie wypowiedzieć (zmienić) warunki pracy i płacy.

Warto też pamiętać, że tzw. zwolnienie grupowe może dotyczyć jednego pracownika, jeżeli wyłączną przyczyną rozwiązania stosunku pracy są przyczyny niedotyczące pracownika.

Edyta Kuś
aplikantka adwokacka

Grzegorz Górecki
wspólnik, adwokat
gorecki@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

Pandemia COVID-19 a kredyty we frankach szwajcarskich

Jednym z wielu skutków epidemii koronawirusa jest osłabienie się kursu złotego, a w konsekwencji wzrost kursu franka szwajcarskiego (w dacie publikacji tego artykułu wynosi on 4,31 zł). Osoby posiadające kredyty frankowe, borykające się – jak większość społeczeństwa – z problemami finansowymi, muszą dodatkowo zmierzyć się ze wzrostem swego zobowiązania względem banku.

Na trudną sytuację kredytobiorców wynikającą z pandemii COVID-19 zwrócił uwagę Związek Banków Polskich, który w dniu 16 marca 2020 r. opublikował komunikat w sprawie działań pomocowych podejmowanych przez banki w związku z pandemią koronawirusa. W przedmiotowym komunikacie zawarto postanowienie nakazujące bankom ułatwienie odroczenia (zawieszenia) rat kapitałowo-odsetkowych lub rat kapitałowych przez okres do 3 miesięcy i automatycznego wydłużenia o ten sam okres łącznego okresu spłaty kredytu pod warunkiem przedłużenia okresu obowiązywania zabezpieczenia spłaty kredytu. Ułatwienia te dotyczą kredytów mieszkaniowych, konsumpcyjnych dla klientów indywidualnych, a także kredytów dla przedsiębiorców. Banki zobowiązały się do jak najszybszego rozpatrywania wniosków klientów, którzy konieczność zawieszenia spłaty kredytu uzasadnili pogorszeniem się ich sytuacji finansowej z uwagi na epidemię COVID-19. Nadto, banki umożliwią składanie ww. wniosków w sposób odformalizowany (także zdalnie, w formie elektronicznej), a za przyjęcie i rozpatrzenie wniosków nie będą pobierane opłaty. Związek Banków Polskich nie zaproponował przy tym rozwiązania dedykowanego wyłącznie posiadaczom kredytów frankowych.

Jak wynika z powyższego, kredytobiorca może złożyć wniosek o zawieszenie spłaty kredytu frankowego na okres nieprzekraczający trzech miesięcy, jeżeli niemożność terminowego uiszczania rat wynika z pogorszenia się sytuacji finansowej kredytobiorcy w następstwie epidemii. Jeżeli zatem kredytobiorca stracił pracę lub zmniejszyły się dochody osiągane z prowadzonej przez kredytobiorcę działalności gospodarczej, to może on złożyć wniosek o zawieszenie spłaty kredytu. Zawieszenie spłaty kredytu oznacza automatyczne wydłużenie łącznego okresu spłaty kredytu oraz przedłużenie trwania zabezpieczenia kredytu.

Należy przy tym pamiętać, że każdy bank indywidualnie wdraża rozwiązania zaproponowane w komunikacie Związku Banków Polskich, a zatem procedura składania wniosku o zawieszenie spłaty kredytu może różnić się w zależności od banku. Przed złożeniem takiego wniosku, warto dokładnie przeanalizować umowę kredytową, analizie winno się poddać także zaproponowane przez bank porozumienie w sprawie zawieszenia spłaty kredytu.

Nieskorzystanie z możliwości zawieszenia spłaty kredytu oznacza, że kredytobiorca jest obowiązany terminowo uiszczać raty kredytu. Nie należy jednak zapominać o możliwości skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego. Mimo epidemii koronawirusa, nie stracił na ważności wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 3 października 2019 r. (C-160/18), gdzie stwierdzono, że w zawartych w Polsce umowach kredytu indeksowanego do waluty obcej, nieuczciwe warunki umowy dotyczące różnic kursowych nie mogą być zastąpione przepisami polskiego prawa cywilnego. Trybunał podkreślił, że prawo unijne nie stoi na przeszkodzie, by umowy takie unieważniać.  

Jeżeli zatem w umowie kredytu frankowego zawarto postanowienia nieuczciwe, to celowym działaniem jest jak najszybsze wystąpienie przez kredytobiorcę na drogę postępowania sądowego. Wzrost kursu franka szwajcarskiego przełoży się na większe żądania pozwów (kredytobiorca będzie mógł domagać się zwrotu większych kwot). Wskazać należy, że w pozwie kredytobiorca może zawrzeć wniosek o udzielenie zabezpieczenia poprzez zawieszenie spłaty kredytu do czasu prawomocnego zakończenia postępowania. Sąd może przychylić się do takiego wniosku, szczególnie że nie jest wiadomym w jaki sposób banki przetrwają kryzys gospodarczy wywołany pandemią, co znacznie poprawiłoby sytuację kredytobiorcy. Przed sporządzeniem pozwu, niezbędnym jest wnikliwe przeanalizowanie treści umowy zawartej przez kredytobiorcę z bankiem.

Edyta Kuś
aplikantka adwokacka

Daniel Bieszczad
wspólnik, adwokat
bieszczad@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

COVID-19. Tarcza antykryzysowa. Porozumienie z zakładową organizacją związkową lub przedstawicielami pracowników w sprawie przestoju ekonomicznego lub obniżenia wymiaru czasu pracy.

Przedsiębiorca, u którego nastąpił spadek obrotów w następstwie pandemii COVID-19 może ubiegać się o dofinansowanie do pensji pracowników ze środków Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Jednym z warunków otrzymania dofinansowania jest wprowadzenie w zakładzie pracy przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy, poprzez zawarcie porozumienia z przedstawicielami pracowników.

Z kim zawrzeć porozumienie w sprawie przestoju ekonomicznego lub obniżenia wymiaru czasu pracy

Warunki i tryb wykonywania pracy w okresie przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy ustala się w porozumieniu zawartym przez pracodawcę oraz:

  • organizacje związkowe reprezentatywne w rozumieniu art. 253 1 lub 2 ustawy o związkach zawodowych, z których każda zrzesza co najmniej 5% pracowników zatrudnionych u pracodawcy, albo
  • organizacje związkowe reprezentatywne w rozumieniu art. 253 1 lub 2 ustawy o związkach zawodowych, jeżeli u pracodawcy nie działają reprezentatywne zakładowe organizacje związkowe zrzeszające co najmniej 5% pracowników zatrudnionych u pracodawcy, albo
  • zakładową organizację związkową, jeżeli u pracodawcy działa jedna organizacja związkowa, albo
  • przedstawicielami pracowników, wyłonionymi w trybie przyjętym u danego pracodawcy, o ile u pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa.

Jeśli w związku z COVID-19 nastąpią trudności w przeprowadzeniu wyborów na przedstawicieli pracowników, porozumienie to może być zawarte z przedstawicielami pracowników wybranymi przez pracowników uprzednio dla innych celów przewidzianych w przepisach prawa pracy.

Czego ma dotyczyć porozumienie w sprawie przestoju ekonomicznego lub obniżenia wymiaru czasu pracy

Przedmiotem porozumienia z zakładową organizacją związkową ma być ustalenie warunków i trybu wykonywania pracy w okresie przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru pracy.

Co powinno zawierać porozumienie w sprawie przestoju ekonomicznego lub obniżenia wymiaru czasu pracy

Porozumienie powinno zawierać co najmniej:

  • oznaczenie grup zawodowych objętych przestojem ekonomicznym lub obniżonym wymiarem czasu pracy;
  • określenie obniżonego wymiaru czasu pracy obowiązującego pracowników;
  • wskazanie okresu obowiązywania rozwiązań dotyczących przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy.

Przy ustalaniu warunków i trybu wykonywania pracy w okresie przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy nie stosuje się przepisów dotyczących wypowiedzenia warunków pracy i płacy z kodeksu pracy.

Pamiętać przy tym należy, że pracodawca jest zobowiązany przekazać kopię porozumienia właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy w terminie 5 dni roboczych od dnia zawarcia porozumienia.

W zakresie i przez czas określony w porozumieniu nie stosuje się warunków wynikających z układu ponadzakładowego oraz z układu zakładowego warunków umów o pracę i innych aktów stanowiących podstawę nawiązania stosunku pracy.

Magdalena Smędzik
aplikantka adwokacka

Edyta Kuś
aplikantka adwokacka

Grzegorz Górecki
wspólnik, adwokat
gorecki@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

COVID-19. Tarcza antykryzysowa. COVID-19 a bieg terminu przedawnienia roszczeń w sprawach cywilnych.

Pandemia COVID-19 oraz stanowiące jej następstwo ograniczenia w życiu codziennym i zawodowym obywateli przekładają się także na funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości. Wprowadzone zostały zatem rozwiązania mające na celu zapewnienie prawidłowego toku postępowań sądowych.

W okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 bieg terminów procesowych i sądowych w:

  • postępowaniach sądowych i sądowoadministracyjnych;
  • postępowaniach egzekucyjnych;
  • postępowaniach karnych i karnych skarbowych;
  • postępowaniach w sprawach o wykroczenia;
  • postępowaniach administracyjnych;
  • postępowaniach i kontrolach prowadzonych na podstawie Ordynacji podatkowej;
  • kontrolach celno-skarbowych;
  • postępowaniach w sprawach, o których mowa w art. 15f ust. 9 ustawy o grach hazardowych;
  • innych postępowaniach prowadzonych na podstawie ustaw;

 nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu.

Co to oznacza w praktyce? 

Wybuch pandemii koronawirusa, oprócz zagrożenia dla zdrowia publicznego oraz ogólnoświatowej gospodarki, ma bezpośredni wpływ na prawidłowe funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości, w tym na toczące się postępowania sądowe.

Przepisy prawa cywilnego przewidują określone terminy na podjęcie czynności procesowych (w obrębie aktualnie toczących się postępowań) oraz terminy materialnoprawne. Szczególnie istotnym jest bieg terminów przedawnienia, po upływie których pozwany (dłużnik) ma możliwość uchylenia się od zaspokojenia roszczenia poprzez podniesienie zarzut upływu terminu przedawnienia.

Z uwagi na zaistniałą sytuację, która niewątpliwie ogranicza dostęp do sądów, zdecydowano się na wprowadzenie nadzwyczajnych rozwiązań prawnych, tj. zawieszenia biegu terminów procesowych. Jako niewłaściwe należy zakwalifikować pominięcie w finalnym projekcie ustawy przepisu dotyczącego zawieszenia terminów o charakterze materialnoprawnym, takich jak przedawnienie roszczenia.

Bieg terminu przedawnienia roszczenia nie ulega zatem zawieszeniu z mocy prawa, na okres trwania stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii. Jeżeli zatem przysługuje nam roszczenie o zapłatę (np. zaległych faktur bądź odszkodowania za niewykonanie umowy) bieg terminu przedawnienia roszczenia nadal biegnie, a jego upływ spowoduje, że w przypadku podniesienia zarzutu przedawnienia przez przeciwnika procesowego nie będziemy mogli poszukiwać ochrony prawnej przed sądem.

Należy jednak wskazać, że – niezależnie od nowych regulacji – przepisy Kodeksu cywilnego przewidują zawieszenie biegu terminu przedawnienia wszelkich roszczeń, gdy z powodu siły wyższej uprawniony nie może dochodzić ich przed sądem przez czas trwania przeszkody. Wybuch ogólnoświatowej pandemii COVID-19 stanowić może siłę wyższą, czyli zdarzenie o przyczynach naturalnych, od nikogo niezależne i niemożliwe do przewidzenia. Nie można tracić z pola widzenia, sądy w całym kraju, pomimo braku rozpraw i posiedzeń z udziałem stron, podejmują czynności procesowe oraz przyjmują nowe sprawy do rozpoznania, rejestrując ich wpływ.

Powyższe oznacza, że dochodzenie swoich roszczeń przed sądem, pomimo ograniczeń i utrudnień jest możliwe, a zatem powoływanie się przez stronę na zawieszenie biegu terminu przedawnienia z powodu siły wyższej może nie znaleźć aprobaty w sądzie.  Jeżeli zatem termin przedawnienia roszczenia upłynąłby w okresie epidemii koronawirusa, sprawę należy skierować do sądu, nie czekając na poprawę sytuacji. W innym wypadku narażamy się na zarzut przedawnienia naszego roszczenia i oddalenie powództwa.

Magdalena Smędzik
aplikantka adwokacka

Edyta Kuś
aplikantka adwokacka

Grzegorz Górecki
wspólnik, adwokat
gorecki@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

Żądanie obniżenia czynszu najmu lokalu użytkowego przed sądem z uwagi na COVID-19. Zwolnienie z obowiązku zapłaty na podstawie umowy.

W braku zgody wynajmującego na zmianę umowy w zakresie wysokości czynszu najmu, jeżeli zła sytuacja finansowa najemcy spowodowana pandemią nie pozwala na zapłatę czynszu w umówionej wysokości, najemcy przysługuje prawo do dochodzenia swoich praw przed sądem.

Jakie może być rozstrzygnięcie sądu?

Sąd, rozpoznając sprawę o obniżenie czynszu najmu, może:

  • oznaczyć sposób wykonania zobowiązania;
  • oznaczyć wysokość świadczenia (czynszu);
  • orzec o rozwiązaniu umowy.

Czym kieruje się sąd wydając wyrok?

Sąd rozpoznając sprawę wyda wyrok po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego.

Przedsiębiorcy, którzy – mimo wybuchu epidemii koronawirusa i faktycznego zamrożenia gospodarki (a w konsekwencji i ich działalności) – ponoszą koszty wynajmu lokali użytkowych, mają możliwość renegocjacji umów najmu w zakresie wysokości umówionego czynszu. Taką możliwość mają także najemcy lokali mieszkalnych, którzy w następstwie pandemii COVID-19 utracili pracę lub inne źródło utrzymania.

Jeżeli jednak wynajmujący nie wyrazi zgody na zmianę lub rozwiązanie umowy za porozumieniem stron, a brak jest możliwości jej wypowiedzenia, najemca może wystąpić do sądu z żądaniem obniżenia czynszu najmu. W nadzwyczajnych wypadkach (epidemię COVID-19 można zakwalifikować jako wypadek nadzwyczajny), sąd ma możliwość ingerowania w treść umowy najmu. W przypadku  rosnącego zadłużenia z tytułu czynszu najmu, proponowane rozwiązanie może stanowić wymierną pomoc dla najemcy. Przy rozpoznawaniu sprawy, sąd będzie z pewnością mieć na uwadze znaczne straty, jakie ponoszone są przez wszystkie podmioty współistniejące na rynku.

Podkreślić należy, że wyżej zakreślone rozwiązanie dotyczy lokali mieszkalnych oraz lokali użytkowych w obiektach handlowych, których powierzchnia nie przekracza 2 000 m2, niestanowiących własności Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego. Kwestia wysokości czynszu najmu lokali użytkowych w obiektach handlowych, których powierzchnia przekracza 2 000 m2 oraz lokali stanowiących własność Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego została przez ustawodawcę uregulowana w tzw. tarczy antykryzysowej. Uregulowania te zostały omówione w opublikowanych na tej stronie artykułach.

Należy także pamiętać, że niekiedy w umowie najmu zawarte są postanowienia dotyczące zobowiązań stron w wypadku zaistnienia tzw. siły wyższej. Jeżeli w umowie najmu zawarte zostało postanowienie, zgodnie z którym wystąpienie „siły wyższej” zwalnia (ogranicza) strony z obowiązków wynikających z umowy, najemca może żądać na podstawie tego postanowienia umownego zwolnienia (obniżenia) z czynszu na czas trwania pandemii.

Siłą wyższą jest zdarzenie zewnętrzne, niemożliwe lub prawie niemożliwe do przewidzenia, którego skutkom nie można zapobiec. Za takie zdarzenie należy uznać aktualną sytuację wywołaną pandemią COVID-19. Oznacza to, że jeżeli w umowie najmu zawarto postanowienie o zwolnieniu lub ograniczeniu zobowiązań stron na wypadek zaistnienia siły wyższej, to najemca może domagać się na tej podstawie zwolnienia z obowiązku zapłaty czynszu albo ograniczenia tego obowiązku.

Należy jednak pamiętać, że strony mogły zawrzeć w umowie definicję siły wyższej na potrzeby ich stosunku prawnego. Niezbędne jest zatem  każdorazowe przeanalizowanie w tym zakresie zawartej umowy.

Magdalena Smędzik
aplikantka adwokacka

Edyta Kuś
aplikantka adwokacka

Daniel Bieszczad
wspólnik, adwokat
bieszczad@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

Pandemia COVID-19 a obowiązek zapłaty czynszu z tytułu umowy najmu lokalu mieszkalnego.

Następstwem wprowadzenia na terenie Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego, a następnie stanu epidemii, jest pogorszenie się sytuacji finansowej wielu osób, z których część mieszka w wynajmowanych lokalach.

Czy mimo utraty pracy lub innego znacznego pogorszenia się sytuacji finansowej najemcy, ma on obowiązek zapłaty czynszu?

TakUmowa najmu nadal łączy strony, a zatem najemca jest zobowiązany do terminowego uiszczania czynszu najmu.

Jeżeli przedmiotem najmu jest obiekt stanowiący własność jednostki samorządu terytorialnego, organ stanowiący danej jednostki może, w drodze uchwały, określić zasady udzielania ulg dotyczących należności pieniężnych z tytułu czynszu najmu. Do czasu wydania stosownej uchwały, należności te mogą być umarzane, terminy ich spłaty mogą zostać odroczone lub płatność tych należności może zostać rozłożona na raty przez wójta, burmistrza, prezydenta miasta, zarząd powiatu albo zarząd województwa.

Należy jednak zaznaczyć, że – zgodnie z regulacjami tzw. tarczy antykryzysowej – do dnia 30 czerwca 2020 r. wynajmujący nie jest uprawniony do podwyższenia czynszu ani do złożenia oświadczenia o wypowiedzeniu umowy. Zakaz ten nie dotyczy jednak przypadków, w których wypowiedzenie umowy najmu miałoby nastąpić z winy najemcy (np. zwłoka z zapłatą czynszu, używanie lokalu w sposób sprzeczny z umową).

Czy istnieje możliwość obniżenia czynszu najmu?

Jest to możliwe, ale przy spełnieniu oznaczonych warunków.

Jeżeli:

  • z powodu ogłoszenia stanu epidemii zapłata czynszu w umówionej wysokości wiązałaby się z nadmiernymi trudnościami albo
  • groziłaby rażącą stratą
  • a strony nie przewidziały w umowie rozwiązań związanych z zaistnieniem takiej wyjątkowej sytuacji

najemca może żądać obniżenia czynszu.

Przepisy prawa cywilnego przewidują możliwość zmiany wysokości czynszu najmu z uwagi na wystąpienie okoliczności nadzwyczajnych (niezwykłych, zdarzających się rzadko, a równocześnie niemożliwych do przewidzenia). Za taką okoliczność z pewnością można uznać pandemię COVID-19, jak też spowodowany pandemią zastój gospodarczy, wskutek którego wiele ludzi straciło pracę lub inne źródło utrzymania. W przypadku wystąpienia po stronie najemcy trudności w terminowym uiszczaniu czynszu w ustalonej w umowie najmu wysokości, jak też sytuacji, w której terminowe uiszczanie czynszu wiązałoby się dla najemcy z rażącą (ponadprzeciętną) stratą, może on żądać zmiany warunków umowy.

Najemca może zatem zwrócić się do wynajmującego o renegocjację warunków umowy w zakresie wysokości i terminów płatności umówionego czynszu. Brak zgody wynajmującego na obniżenie czynszu uprawnia najemcę do dochodzenia obniżenia czynszu lub nawet rozwiązania umowy na drodze postępowania sądowego.

Edyta Kuś
aplikantka adwokacka

Magdalena Smędzik
aplikantka adwokacka

Daniel Bieszczad
wspólnik, adwokat
bieszczad@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

Pandemia COVID-19 a obowiązek zapłaty czynszu z tytułu umowy najmu lokalu użytkowego.

W związku z ogłoszeniem na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu zagrożenia epidemicznego, a następnie stanu epidemii, wielu przedsiębiorców zostało zmuszonych do zamknięcia sklepów, restauracji i innych punktów usługowych.

Czy mimo faktycznego zaprzestania prowadzenia działalności w wynajmowanym lokalu przedsiębiorca ma obowiązek zapłaty czynszu?

Tak.

Wyjątek stanowi najem lokali w galeriach handlowych oraz najem lokali stanowiących własność Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich jednostek organizacyjnych.

Po pierwsze, jeżeli przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą w obiekcie handlowym o powierzchni sprzedaży powyżej 2 000 m(galerii handlowej), to w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia działalności w takich obiektach – zgodnie z regulacjami tzw. tarczy antykryzysowej – nie jest on zobowiązany do zapłaty czynszu najmu. Wynajmujący nie jest natomiast zobowiązany do zapewnienia najemcy lokalu.

Zgodnie z regulacjami tzw. tarczy antykryzysowej, w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia działalności w obiektach handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 2000 m2, wygasają wzajemne zobowiązania stron umowy najmu, dzierżawy lub innej podobnej umowy, przez którą dochodzi do oddania do używania powierzchni handlowej.

Równocześnie najemca powinien – w okresie 3 miesięcy od dnia zniesienia zakazu prowadzenia działalności w galeriach handlowych – złożyć wynajmującemu bezwarunkową i wiążącą ofertę woli przedłużenia obowiązywania umowy na dotychczasowych warunkach o okres obowiązywania zakazu przedłużony o sześć miesięcy. Możliwość skorzystania przez najemcę z uprawnienia do zaniechania uiszczania czynszu jest zatem warunkowane złożeniem przez najemcę – po ustaniu stanu epidemii – oświadczenia o zamiarze przedłużenia umowy najmu.

Po drugie, jeżeli przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą w obiekcie stanowiącym własność Skarbu Państwa, to należności z tytułu czynszu najmu przypadające za okres stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii mogą być umarzane w całości albo w części lub ich spłata może być odraczana albo rozkładana na raty, przez prezydenta miasta na prawach powiatu lub starostę. Podmioty te mogą również postanowić o odstąpieniu od dochodzenia należności z tytułu czynszu najmu.

W odniesieniu do obiektów stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego, organ stanowiący danej jednostki może, w drodze uchwały, określić zasady udzielania ulg dotyczących należności pieniężnych z tytułu czynszu najmu. Do czasu wydania stosownej uchwały, należności te mogą być umarzane, terminy ich spłaty mogą zostać odroczone lub płatność tych należności może zostać rozłożona na raty przez wójta, burmistrza, prezydenta miasta, zarząd powiatu albo zarząd województwa.

W pozostałych przypadkach, umowa najmu pozostają wiążące, toteż nadal istnieje obowiązek zapłaty czynszu.

Czy istnieje możliwość obniżenia czynszu najmu?

Jest to możliwe, ale przy spełnieniu oznaczonych warunków.

Jeżeli:

  • z powodu ogłoszenia stanu epidemii zapłata czynszu w umówionej wysokości wiązałaby się z nadmiernymi trudnościami albo
  • groziłaby rażącą stratą
  • a strony nie przewidziały w umowie rozwiązań związanych z zaistnieniem takiej wyjątkowej sytuacji

najemca może żądać obniżenia czynszu.

Przepisy prawa cywilnego przewidują możliwość zmiany wysokości czynszu najmu z uwagi na wystąpienie okoliczności nadzwyczajnych (niezwykłych, zdarzających się rzadko, a równocześnie niemożliwych do przewidzenia). Za taką okoliczność z pewnością można uznać pandemię COVID-19, jak też spowodowany pandemią zastój gospodarczy. W przypadku wystąpienia po stronie najemcy trudności w terminowym uiszczaniu czynszu w ustalonej w umowie najmu wysokości, jak też sytuacji, w której terminowe uiszczanie czynszu wiązałoby się dla najemcy z rażącą (ponadprzeciętną) stratą, może on żądać zmiany warunków umowy. Konieczność płacenia czynszu za nieużywany lokal, który – nie z winy najemcy – nie przynosi żadnych dochodów, a strony umowy nie byłyby w stanie przewidzieć takiego stanu rzeczy, stanowi realizację ustawowych przesłanek uprawniających najemcę do żądania obniżenia czynszu.

Przez wzgląd na powyższe, najemca winien zwrócić się do wynajmującego o renegocjację warunków umowy w zakresie wysokości i terminów płatności umówionego czynszu. Brak zgody wynajmującego na obniżenie czynszu uprawnia najemcę do dochodzenia obniżenia czynszu lub nawet rozwiązania umowy na drodze postępowania sądowego.

Edyta Kuś
aplikantka adwokacka

Magdalena Smędzik
aplikantka adwokacka

Daniel Bieszczad
wspólnik, adwokat
bieszczad@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

Nowelizacja tarczy antykryzysowej – najważniejsze zmiany.

Sejm przyjął poprawki do tarczy antykryzysowej w nocy z 8 na 9 kwietnia 2020 r. Projekt trafi teraz do Senatu. Poniżej przedstawiamy najważniejsze zmiany.

  1. Zwolnienie z ZUS dla przedsiębiorców zatrudniających od 10 do 49 pracowników.

Na wniosek płatnika składek, który na dzień 29 lutego 2020 r. zgłosił do ubezpieczeń społecznych od 10 do 49 ubezpieczonych, zwalnia się z obowiązku opłacenia nieopłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych, należnych za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r.w wysokości 50% łącznej kwoty nieopłaconych należności z tytułu składek wykazanych w deklaracji rozliczeniowej złożonej za dany miesiąc, jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 lutego 2020 r. Doprecyzowano przy tym, że liczbę ubezpieczonych oblicza się nie uwzględniając ubezpieczonych – pracowników młodocianych.

  1. Przesyłka hybrydowa.

Do dnia 30 września 2020 r. w ramach realizacji zadań przeciwdziałania COVID-19 powierza się operatorowi wyznaczonemu (Poczcie Polskiej) świadczenie usługi pocztowej, polegającej na przyjęciu przesyłki poleconej, a następnie jej przemieszczeniu i doręczeniu w postaci dokumentu elektronicznego do adresata bez konieczności składania własnoręcznego podpisu.

Ilekroć w przepisach prawa jest mowa o przesyłce poleconej albo o doręczaniu pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego, doręczenie takiej przesyłki może nastąpić przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, jeżeli adresat wyrazi na to zgodę i upoważni operatora wyznaczonego do obioru przesyłek poleconych celem ich przetworzenia i doręczenia w postaci dokumentów elektronicznych na skrzynkę elektroniczną adresata. W upoważnieniu adresat uzgadnia z operatorem wyznaczonym sposób postępowania z odebranymi przesyłkami poleconymi.

Datą doręczenia przesyłki jest data zapoznania się przez odbiorcę z dokumentem zamieszczonym na skrzynce elektronicznej adresata. W razie braku zapoznania się dokument uznaje się za doręczony po upływie 14 dni od zamieszczenia dokumentu.

Podkreślenia wymaga, że z usługi będą mogły skorzystać jedynie podmioty posiadające profil zaufany.

  1. Dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników w przypadku obniżonego wymiaru czasu pracy i przestoju ekonomicznego.

Z dofinansowania mogą skorzystać także organizacje pozarządowe (fundacje, stowarzyszenia).

  1. Świadczenie postojowe.

Świadczenie postojowe dla osób samozatrudnionych oraz świadczących usługi na podstawie umów cywilnoprawnych będzie wypłacane maksymalnie trzykrotnie.

Osobom samozatrudnionym świadczenie postojowe zostanie wypłacone, jeżeli w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku przychód nie przekroczy kwoty 15 681 zł, a równocześnie spadnie o co najmniej 15% w odniesieniu do miesiąca jeszcze wcześniejszego. Nadto, działalność musi być zarejestrowana najpóźniej w dniu 31 stycznia 2020 r.

  1. Zasiłek dla rolników objętych kwarantanną.

Rolnikowi i domownikowi rolnika w sytuacji objęcia obowiązkową kwarantanną, nadzorowi epidemiologicznemu lub hospitalizacją w związku z COVID-19, przysługuje zasiłek w wysokości 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę.

  1. Wyłączenie spod egzekucji środków przeznaczonych na walkę z COVID-19.

Środki przekazane w ramach finansowania świadczeń opieki zdrowotnej, wykonywanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, udzielanych przez podmioty wykonywane działalność leczniczą, nie podlegają egzekucji sądowej ani administracyjnej. Środki te, w razie ich przekazania na rachunek bankowy, rachunek oszczędnościowy, rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy oraz rachunek terminowych lokat oszczędnościowych, są wolne od zajęcia na podstawie sądowego lub administracyjnego tytułu wykonawczego.

  1. Wprowadzenie zdalnych egzaminów i obron, wydłużenie ważności legitymacji studenckiej, zawieszenie rat kredytu studenckiego.
  1. Nielimitowany dostęp do stron internetowych (strony w domenie gov.pl, e-learning) w usługach komórkowych.
  1. Umożliwienie zdalnego udziału uczestnikom funduszy inwestycyjnych w zgromadzeniach.
  1. Wprowadzenie Funduszu Szerokopasmowego, którego celem jest wspieranie rozwoju usług świadczonych drogą elektroniczną, w roku 2020.
  1. Zachowanie ważności praw jazdy i innych dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami lub potwierdzającym posiadanie oznaczonych kwalifikacji – w okresie do 30 dni od dnia odwołania stanu epidemii.

Edyta Kuś
aplikantka adwokacka

Daniel Bieszczad
wspólnik, adwokat
bieszczad@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

COVID-19. Tarcza antykryzysowa. Komu przysługuje zwolnienie ze składek ZUS?

Tarcza antykryzysowa przewiduje zwolnienie z opłacania składek na Zakład Ubezpieczeń Społecznych na okres trzech miesięcy: marzec, kwiecień i maj 2020 r.

Komu i na jakich warunkach przysługuje zwolnienie:

  • mikrofirma zatrudniająca nie więcej niż 9 osób
  • działalność założona przed 1 lutego 2020 r.
  • przychody w lutym 2020 r. wyniosły nie więcej niż 15 681 zł

Gdzie składamy wniosek?

Wniosek składamy do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.


Co powinien zawierać wniosek?


Wniosek o zwolnienie z zapłaty składek powinien zawierać między innymi:

  • dane wnioskodawcy (imię i nazwisko, PESEL)
  • oświadczenie o uzyskanym przychodzie w luty 2020 r.
  • uzasadnienie z podaniem informacji o spełnieniu przesłanek zwolnienia.

Dla wielu przedsiębiorców obowiązek zapłaty składek ZUS jest dużym obciążeniem. W czasie zazstoju gospodarczego wskutek koronawirusa, kiedy firma nie przynosi często jakichkolwiek przychodów opłacenie ZUSu może okazać się po prostu niemożliwe. Tarcza antyktryzysowa finalnie wprowadziła zwolnienie niektórych przedsiębiorców z obowiązku zapłaty składek na ubezpieczenie społeczne, wedle powyższych zasad.

Zwolnienie dotyczy składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, Fundusz Emerytur Pomostowych. Pomimo braku zapłaty składek osoba, której dotyczy zwolnienie i zgłoszeni przez nią do tego ubezpieczenia członkowie rodziny zachowują prawo do świadczeń zdrowotnych i z ubezpieczeń społecznych za okres zwolnienia ze składek.

Chcąc skorzystać z tego rozwiązania należy pamiętać, że pomimo tego, iż przy spełnieniu przesłanek wskazanych w ustawie przedsiębiorca zostanie zwolniony z obowiązku zapłaty ZUSu, to decyzja ta może zostac podjęta w stosunku do danego przedsiębiorcy wyłącznie na jego wniosek.

Wniosek należy złożyć do 30 czerwca 2020 r. wraz z dokumentami rozliczeniowymi za okres marzec – maj 2020 r.

Jeżeli ZUS odmówi zwolnienia z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek przedsiębiorca ma prawo złożyć wniosek do Prezesa ZUS o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

Daniel Bieszczad
wspólnik, adwokat
bieszczad@bgka.pl

Potrzebujesz pomocy w zwiazku z COVID-19?
Napisz: koronawirus@bgka.pl

Kategorie
aktualności

COVID-19. Tarcza antykryzysowa. Jak uzyskać dopłaty do pensji?

Ustawa tzw. tarcza antykryzysowa wprowadza możliwość uzyskania przez pracodawcę dofinansowania  do pensji pracowników.  Pracodawca ubiegający się o dofinansowanie powinien najpierw zawrzeć porozumienie z zakładową organizacją związkową, a w jej braku, z przedstawicielami pracowników. Porozumienie ma dotyczyć warunków pracy w czasie przestoju ekonomicznego lub kwestii obniżenia wymiaru czasu pracy.

Jakie są warunki uzyskania dofinansowania?

  • u pracodawcy doszło do przestoju ekonomicznego albo pracodawca obniżył wymiar pracy swoim pracownikom;
  • pracodawca objęty przestojem ekonomicznym obniżył wymiar czasu pracy pracownika nie mniej niż o połowę i jednocześnie obniżył jego pensję do poziomu nie niższego niż minimalne wynagrodzenie za pracę (czyli 2 600 zł brutto) albo
  • pracodawca nieobjęty przestojem obniżył wymiar czasu pracownikom o maksymalnie 20%;
  • obroty w dwóch kolejnych wybranych miesiącach w 2020 roku spadły o co najmniej 15 % w stosunku do dwóch analogicznych miesięcy w 2019 r. albo
  • obroty w jednym wybranym miesiącu w 2020 r. spadły o co najmniej 25% w stosunku do poprzedniego miesiąca;
  • pracownicy objęci dofinansowaniem otrzymali w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku wynagrodzenie nie wyższe niż trzykrotność średniego wynagrodzenia wg danych GUS (czyli około 14 853 zł);
  • pracodawca nie zalega na III kwartał 2019 r. z należnościami względem Skarbu Państwa lub ZUS, m.in. składkami na ZUS, podatkami;
  • przedsiębiorstwo nie spełnia przesłanek upadłości.

Wysokość i okres dofinansowania.

Dopłata do pensji pracownika objętego przestojem wynosi 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę czyli 1 300 zł.

Dopłata do pensji pracownika nieobjętego przestojem, a któremu pracodawca obniżył wymiar pracy do 20% jest dokonywana do wysokości połowy jego wynagrodzenia, nie więcej jednak niż 40% średniego wynagrodzenia wg danych GUS.

Finansowanie jest udzielane na czas 3 miesięcy po dacie złożenia wniosku.

Gdzie składać wniosek?

Wniosek o dofinansowanie składamy do wojewódzkiegu urzędu pracy.

Co powinien zawierać wniosek?

Wniosek o dopłaty o których mowa powyżej powinien zawierać między innymi:

  • oświadczenia o spełnieniu wszystkich warunków dofinansowania opisanych wyżej
  • informację o posiadaniu statusu przedsiębiorcy
  • załącznik w postaci porozumienia z zakładową organizacja związkową lub przedstawicielami pracodawcy
  • informację o liczbie zatrudnionych pracowników
  • numer rachunku bankowego
  • informację o obowiązującej u pracodawcy wysokości składki na ubezpieczenie wypadkowe
  • oświadczenie o nieprzeznaczeniu dofinansowania na rzecz pracowników co do których już przyznano momoc de minimis

Kolejnym rozwiązaniem, przyjętym w ramach tzw. tarczy antykryzysowej jest dopłata do wynagrodzeń pracowników. Świadczenie ma na celu ochronę miejsc pracy pracowników, ale swoim zakresem obejmuje nie tylko osoby fizyczne świadczące na rzecz pracodawcy pracę w oparciu o umowę o pracę (pozostające w stosunku pracy), ale także osoby „zatrudnione” na podstawie umowy o pracę nakładczą lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług.

Ochrona miejsc pracy, która przyświecała ustawodawcy przy kontruowaniu ww. przepisów przejawia się także w tym, że pracodawca, który skorzysta z tej formy pomocy nie może wypowiedzieć umowy o pracę z przyczyn niedotyczących pracownika w okresie nie dłuższym niż przez okres 3 miesięcy po okresie pobierania świadczeń. W przypadku wypowiedzenia umowy pracownikowi lub niedotrzymania warunków umowy, w tym niepoddania się kontroli wykorzystania środków, pracodawca zobowiązany będzie do zwrotu udzielonego świadczenia w całości wraz z odsetkami równymi stopie referencyjnej.

Co ważne – świadczenie może być łączone z innymi instrumentami w ramach tzw. tarczy antykryzysowej,  pomoc nie  może jednak dotyczyć wypłaty środków przeznaczonych na ochronę miejsc pracy tych samych pracowników.

Daniel Bieszczad
wspólnik, adwokat